| مروری سیستماتیک بر اثربخشی مداخلات روانشناختی والدینمحور در کاهش استرس و بهبود بهزیستی روانی خانوادههای دارای دانشآموز با اختلال طیف اُتیسم |
| کد مقاله : 1318-4THESSNCONF |
| نویسندگان |
|
امیرمهدی عرب اوغلی *1، محمدرضا نوروزی همایون2 1دانشجو کارشناسی راهنمایی و مشاوره ،دانشگاه فرهنگیان،اردبیل،ایران 2دانشجوی دکتری تخصصی مشاوره، گروه مشاوره، دانشکده علومتربیتی و روانشناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. |
| چکیده مقاله |
| این مرور سیستماتیک با هدف بررسی اثربخشی مداخلات روانشناختی والدینمحور در کاهش استرس و بهبود بهزیستی روانی خانوادههای دارای کودک مبتلا به اختلال طیف اتیسم انجام شد. بر اساس جستجوی سیستماتیک در پایگاههای اطلاعاتی بینالمللی و داخلی، ۲۰ مقاله (۱۵ مقاله بینالمللی و ۵ مقاله ایرانی) انتخاب و تحلیل گردید. نتایج نشان داد که مداخلات والدینمحور مانند مدل زودشروع دنور، ایبیسس، جاسپر، پکت و برنامههای مبتنی بر ذهنآگاهی، سطوح استرس والدینی را بهطور متوسط کاهش میدهند (اندازه اثر استانداردشده: ۰.۳۵-تا -۰.۵۵) و بهزیستی روانی را از طریق افزایش خودکارآمدی، رضایت والدینی و کیفیت تعامل والد-کودک بهبود میبخشند. مقالات ایرانی بر نقش عوامل فرهنگی در تشدید استرس تأکید داشتند و مداخلات محلی مانند آموزش تابآوری هیجانی را مؤثر گزارش کردند. با وجود محدودیتهایی مانند ناهمگونی روششناختی و کمبود مطالعات طولی، این یافتهها بر اهمیت ادغام این مداخلات در برنامههای درمانی تأکید دارند. پیشنهاد میشود تحقیقات آینده بر زمینههای فرهنگی و اثرات بلندمدت تمرکز کنند تا تعمیمپذیری نتایج افزایش یابد. |
| کلیدواژه ها |
| اختلال طیف اتیسم، مداخلات والدینمحور، استرس والدینی، بهزیستی روانی، مرور سیستماتیک؛ خانوادههای ایرانی |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
