تحلیل نقش بازنمایی های فرهنگی و نگرش های اجتماعی در کیفیت پذیرش و مشارکت دانش آموزان دارای اختلالات ارتباطی در مدارس فراگیر
کد مقاله : 1278-4THESSNCONF
نویسندگان
ساناز داودی *
وزارت آموزش و پرورش
چکیده مقاله
این پژوهش تحلیلی-اسنادی با هدف بررسی انتقادی موانع نامرئی در مسیر تحقق شمولیت کیفی و مشارکت فعال دانش‌آموزان دارای اختلالات ارتباطی در مدارس فراگیر انجام پذیرفت. بر مبنای مدل اجتماعی ناتوانی و نظریه بازنمایی‌های اجتماعی، استدلال محوری مقاله بر این فرض استوار گردید که بازنمایی‌های فرهنگی تحریف‌شده و الگوهای نگرشی متعاقب، به عنوان موانع اجتماعی-شناختی نظام‌مند عمل می‌کنند و کارآیی شمولیت را به شدت تقلیل می‌دهند. تحلیل نشان داد که تصویرسازی‌های منفی و کلیشه‌ای از اختلالات ارتباطی در فرهنگ رایج، زمینه‌ساز بدنام‌سازی (انگ‌زنی) در سطح کلان شده و در محیط مدرسه به صورت «اثر انتظارات معلم» و طرد اجتماعی ناآشکار توسط همسالان، نمود می‌یابد. این مکانیسم‌ها، با کاهش مستمر خودکارآمدی ارتباطی و سوق دادن دانش‌آموز به انزوای آموخته‌شده، عملاً مانع از دستیابی به شمولیت عاطفی می‌شوند و ادغام فیزیکی را به یک شمولیت صوری تقلیل می‌دهند. یافته‌ها حاکی از آن است که چالش اصلی نه در نارسایی فردی، بلکه در ناتوانی سیستم آموزشی در پذیرش تنوع و اصلاح هنجارهای ارتباطی غالب ریشه دارد. این پژوهش، بر لزوم تغییر پارادایم از درمان فرد به تحول فرهنگ مدرسه، و اجرای مداخلات ضدبدنام‌سازی مبتنی بر همسالان برای تضمین پذیرش کیفی تأکید می‌ورزد.
کلیدواژه ها
بازنمایی‌های فرهنگی، نگرش‌های اجتماعی، کیفیت پذیرش، مشارکت دانش‌آموزان، اختلالات ارتباطی
وضعیت: پذیرفته شده