| بررسی نقش خانواده در پیشرفت تحصیلی و تربیتی کودکان با نیازهای ویژه جسمی-حرکتی |
| کد مقاله : 1243-4THESSNCONF |
| نویسندگان |
|
عارف قادری راد *1، مهدی شهرکی2 1دانشجوی رشته آموزش دانش آموزان با نیازهای ویژه دانشگاه فرهنگیان پردیس شهید مطهری زاهدان 2دانشجوی کارشناسی رشته آموزش دانش آموزان با نیازهای ویژه، دانشگاه فرهنگیان پردیس شهید مطهری ، شهر زاهدان ، ایران. |
| چکیده مقاله |
| خانواده، بهعنوان هسته اولیه جامعهپذیری و یادگیری، نقشی حیاتی در شکلگیری آیندهٔ تحصیلی، روانی و اجتماعی همه کودکان ایفا میکند. این نقش برای کودکان با نیازهای ویژه جسمی-حرکتی (فلج مغزی، اسپینا بیفیدا، دیستروفی عضلانی) بهمراتب پیچیدهتر است؛ آنها علاوه بر چالشهای رشدی، با موانع فیزیکی، نگرشهای اجتماعی نامناسب و محدودیتهای محیطی مواجهاند. در این میان، خانواده بهعنوان سپر محافظتی، تسهیلگر اصلی دسترسی به منابع، مهندس محیط یادگیری و بنیانگذار عزتنفس و خودکارآمدی در کودک عمل میکند.این مقاله با تحلیل محتوای کیفی چهار پژوهش ایرانی کلیدی (ملاباشی و سلطانی ۱۴۰۲؛ قمری و همکاران ۱۳۹۲؛ جعفرینژاد و غباری بناب ۱۳۸۸؛ نجمی و فیضی ۱۳۹۰) از پایگاههای SID و مگیران، نقش خانواده را بررسی میکند. یافتهها جو عاطفی مثبت (β=0.۶۸)، عملکرد ساختاری بهینه (r=-0.۵۲ با افت تحصیلی)، حمایت فعال در آموزش تلفیقی و عزتنفس میانجی را برجسته میسازد. این یافتهها با مطالعات جهانی (Newman 2005؛ Pinquart 2013؛ King et al. 2009) همخوانی داشته و مدل سهسطحی (عاطفی-هویتی، ساختاری-کارکردی، حمایتی-ایجادی) ارائه میدهد.چالشهای خانوادهها شامل فرسودگی مراقبتی (۶۸%)، فشار مالی (۷۲%)، انزوا (۵۲%) و کمبود امکانات آموزشی (۶۸%) است؛ راهکارها آموزش خانوادهمحور، حمایت روانشناختی، تسهیلات مالی و حساسسازی آموزشی پیشنهاد میشود. اجرای این راهبردها فرسودگی را ۳۲% و پیشرفت تحصیلی را ۳۵% بهبود میبخشد. |
| کلیدواژه ها |
| کودکان جسمی-حرکتی، پیشرفت تحصیلی، نقش خانواده |
| وضعیت: پذیرفته شده مشروط |
