چالش‌ها و راهبردهای بهبود یادگیری و مشارکت آموزشی دانش‌آموزان با نیازهای ویژه: یک مرور روایتی بر شواهد نوین در آموزش فراگیر
کد مقاله : 1187-4THESSNCONF
نویسندگان
شهرام رنجدوست1، حسین حسین زاده *2
1دانشیار گروه برنامه‌ریزی درسی واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایران.
2دانشجوی کارشناسی ارشد، برنامه ریزی درسی، دانشگاه آزاد مرند
چکیده مقاله
آموزش فراگیر در سال‌های اخیر به‌عنوان رویکردی کلیدی برای تضمین عدالت آموزشی مطرح شده است و چالش‌های مرتبط با یادگیری و مشارکت دانش‌آموزان با نیازهای ویژه، ضرورت بررسی نظام‌مند این حوزه را آشکار ساخت. هدف این مطالعه مرور روایتی پژوهش‌های فارسی و بین‌المللی در زمینه چالش‌ها و راهبردهای مؤثر بر یادگیری و مشارکت آموزشی دانش‌آموزان با نیازهای ویژه بود. پژوهش با طرح مرور روایتی انجام شد. جامعه پژوهش شامل کلیه مطالعات منتشرشده مرتبط با آموزش فراگیر و نیازهای ویژه بود که پس از غربالگری، مجموعه‌ای از متون منتخب برای تحلیل نهایی بررسی شد. روش نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند صورت گرفت. ابزار گردآوری داده‌ها، چک‌لیست استخراج داده‌ها مبتنی بر معیارهای استاندارد مرورهای روایتی بود که توسط پژوهشگران طراحی شد. داده‌ها با روش تحلیل محتوای استقرایی و با تأکید بر شناسایی مضامین اصلی تحلیل شدند. یافته‌ها نشان دادند که چالش‌های عمده در سه حوزه معلم، مدرسه و خانواده قرار داشتند و عوامل دیگری همچون نگرش‌های منفی، کمبود دانش حرفه‌ای، محدودیت منابع، ضعف طراحی آموزشی و مشکلات فرهنگی–اجتماعی در کاهش مشارکت آموزشی دانش‌آموزان نقش داشتند. همچنین، راهبردهایی همچون تقویت آموزش معلمان، به‌کارگیری فناوری‌های کمکی، طراحی چندسطحی یادگیری و اجرای مدل طراحی جهانی برای یادگیری به‌عنوان عوامل مؤثر شناسایی شدند. نتیجه‌گیری آن بود که ارتقای کیفیت آموزش فراگیر نیازمند مداخلات چندلایه، سیاست‌گذاری هدفمند و توسعه ظرفیت‌های حرفه‌ای معلمان است و انجام پژوهش‌های آتی با تمرکز بر مداخلات اجرایی و اثرات بلندمدت آن‌ها ضروری به نظر می‌رسد.
کلیدواژه ها
آموزش فراگیر، نیازهای ویژه، مشارکت آموزشی، طراحی جهانی برای یادگیری، راهبردهای یادگیری
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی